Yüksekte çalışmanın en büyük riski, düşmelerdir. Bu riskleri minimize etmek ve iş güvenliğini sağlamak için iki ana sistem ön plana çıkar: Yaşam Hatları ve Düşüş Durdurma Sistemleri. Bu iki sistem, tek başına güvenlik sağlayabildiği gibi, birlikte kullanıldıklarında maksimum koruma sunar. Peki, düşüş durdurma sistemleri ve yaşam hatları nasıl entegre edilir? Doğru kullanım nasıl sağlanır? İşte bilmeniz gerekenler!
Düşüş durdurma sistemleri, yüksekten düşme halinde kişinin serbest düşüşünü engelleyen ve düşüşün etkisini en aza indiren kişisel koruyucu donanımlardır (KKD). Bu sistemler, düşme durumunda çalışanı hızlıca durdurur ve güvenli bir şekilde askıda kalmasını sağlar.
Düşüş Durdurma Sisteminin Temel Bileşenleri:
Yaşam hatları, düşme riskinin bulunduğu çalışma alanlarında kişilerin hareket özgürlüğünü sağlarken, ankraj noktası oluşturarak sürekli güvenlik sunan sistemlerdir. İki ana tipi vardır:
1. Yaşam Hattına Entegre Düşüş Durdurma Sistemleri
Düşüş durdurma sistemleri, yaşam hattına doğrudan entegre edilerek kullanılır. Çalışan, vücut destekleme sistemine bağlı lanyard veya geri sarmallı düşüş durdurucu ile yaşam hattına bağlanır. Böylece kişi, yaşam hattı boyunca serbestçe hareket edebilir ancak düşme anında sistem devreye girer ve düşüşü durdurur.
2. Dikey Yaşam Hatlarında Düşüş Durdurma Mekanizmaları
Dikey yaşam hatlarında, genellikle otomatik düşüş durdurucular kullanılır. Kullanıcı, ankraj arabasına bağlanır ve dikey yönde hareket ederken sistem ona eşlik eder. Düşme durumunda kilitlenir ve düşüşü engeller. EN 353-1 standardına uygun bu sistemler, enerji emici özellik de taşıyabilir.
3. Yatay Yaşam Hatlarında Düşüş Durdurma Kullanımı
Yatay hatlarda, enerji emici lanyardlar veya SRL (self-retracting lifeline) sistemleri kullanılır. Kullanıcı, hattın hareketli ankrajına bağlanır ve çalışma boyunca güvenli bir şekilde hareket eder. Düşüş sırasında, enerji emici sistem darbeyi sönümleyerek hem çalışanın hem de yapının zarar görmesini engeller.
✅ Standartlara Uygunluk
✅ Enerji Emici Kullanımı
Düşüşün etkilerini azaltmak için enerji emici kullanımı şarttır. Yatay hatlarda, sistemin esneme payı dikkate alınmalı ve serbest düşüş mesafesi iyi hesaplanmalıdır.
✅ Doğru Bağlantı
Düşüş durdurma ekipmanları, yaşam hattının hareketli ankrajı veya kilitli bağlantı noktalarına bağlanmalıdır. Yanlış bağlantılar, sistemin işlevini kaybetmesine neden olabilir.
✅ Eğitim ve Bilgilendirme
Çalışanlar, düşüş durdurma ekipmanlarının doğru kullanımı ve yaşam hattına nasıl bağlanacakları konusunda düzenli olarak eğitim almalıdır.
✅ Periyodik Kontroller
Her iki sistem de düzenli aralıklarla kontrol edilmeli ve sertifikalı uzmanlar tarafından test edilmelidir. Yaşam hattı sistemleri yılda en az bir kez denetlenmeli, KKD’ler ise her kullanımdan önce görsel olarak kontrol edilmelidir.