Yüksekte çalışılan alanlarda güvenlik önlemlerinin başında gelen yatay yaşam hatları, çalışanların düşme riskini minimize eden, hayati öneme sahip sistemlerdir. Ancak doğru bir yaşam hattı seçilmediğinde, beklenen koruma sağlanamaz ve iş güvenliği ciddi şekilde tehlikeye girer. Bu nedenle yatay yaşam hattı seçerken dikkat edilmesi gereken bazı temel kriterler vardır.
Yatay yaşam hattı sistemleri, uluslararası ve ulusal güvenlik standartlarına uygun olmalıdır. EN 795:2012 ve CEN/TS 16415 gibi standartlar, sistemin dayanıklılığı, tasarımı ve performansı ile ilgili kriterleri belirler. Satın alınacak veya kurulacak olan hattın, bu standartlara uygun sertifikalara sahip olduğundan emin olun.
Her yapının dinamikleri farklıdır. Çelik konstrüksiyon, betonarme ya da hafif metal çatılar gibi farklı zemin türlerine özel çözümler geliştirilmelidir. Seçilecek yatay yaşam hattının, monte edileceği yüzeye ve yapıya uygunluğu titizlikle değerlendirilmelidir.
Bazı sistemler yalnızca tek bir kişi için uygunken, bazıları birden fazla kullanıcının aynı anda emniyetli şekilde hareket etmesine imkan tanır. Çalışma sahasında aynı anda kaç kişinin sistemi kullanacağı belirlenmeli ve kapasiteye uygun sistemler tercih edilmelidir. EN 795 sınıf C standardı, genellikle yatay yaşam hatları için referans alınır.
Düşüş anında oluşacak darbe kuvvetini absorbe edebilen enerji emici sistemler, kullanıcının maruz kalacağı şiddeti azaltır. Bu, hem kişinin sağlığı açısından hem de sistemin bağlı olduğu yapı üzerinde oluşacak gerilimleri azaltmak için oldukça önemlidir.
Paslanmaz çelik, galvanizli çelik gibi yüksek dayanıklılığa sahip, korozyona karşı dirençli malzemeler tercih edilmelidir. Sistem, dış hava koşullarına ve zorlu çalışma şartlarına uzun süre dayanabilecek kalitede olmalıdır.
Sistem, çalışanlar tarafından kolaylıkla kullanılabilir olmalıdır. Ankraj noktalarının yerleşimi, bağlantı aparatlarının rahat erişilebilir olması ve kullanıcıyı kısıtlamadan hareket kabiliyeti sunması, verimliliği ve güvenliği artırır.
Yatay yaşam hattı sistemleri periyodik olarak denetlenmeli ve bakım yapılmalıdır. Seçilecek sistemin, bakım gereksinimleri anlaşılır ve erişilebilir olmalı; ayrıca yerel yönetmeliklere uygun şekilde düzenli kontrol planları oluşturulmalıdır.
Yaşam hattının doğru kurulumu, sistemin güvenli çalışması için en kritik aşamadır. Kurulumun, yetkili ve eğitimli uzmanlar tarafından yapılması, sistemin işlevselliğini ve uzun ömürlü olmasını sağlar.